Ευγένεια χωρίς αγάπη είναι κεντρί που πληγώνει .

Η επισήμανση αυτή του οσίου Θεοφάνη του εγκλείστου εντοπίζει κάτι που βιώνεται στις καθημερινές μας σχέσεις, παρατηρώντας, βέβαια, τους άλλους. Πόσες φορές συναντούμε ανθρώπους που εξωτερικά η συμπεριφορά τους, όχι μόνο δεν έχει ψεγάδι αλλά φαίνεται ευγενική, τέλεια! Ξέρουμε όμως, από τη διαίσθηση που έχουμε ως κριτήριο, ότι κρύβει, εκούσια ή ακούσια, την υποκρισία. Δηλαδή δεν είναι αυτή που φαίνεται.

Αγ. Νεκτάριος: Ο ανειλικρινής φίλος - Η ιδιοτέλεια και υποκρισία .

Ο ανειλικρινής φίλος είναι άνθρωπος ιδιοτελής, άφιλος, κρυψίνους, εγωιστής, υποκριτής. Φοράει το προσωπείο της φιλίας για να ωφεληθεί από οτιδήποτε χρήσιμο μπορεί να προκύψει. Λέει ψέματα όταν μιλάει για φιλία και έχει δόλο μέσα του όταν παριστάνει τον αφοσιωμένο.

Ο ίδιος θέλει τη βοήθεια του φίλου του όταν όμως εκείνος του ζητάει βοήθεια, την αρνείται, προφασιζόμενος χίλιες δυο δικαιολογίες. Επιδεικνύει φιλία όταν όλα πάνε καλά, αλλά όταν ο φίλος του περνάει δύσκολα τον απαρνείται. Τον θυμάται όταν αυτός είναι ευτυχισμένος και από μακριά ζητάει να μάθει γι' αυτόν. Εύχεται ευτυχία σ' αυτόν που ήδη ευτυχεί και υγεία στον υγιή.

Σε αυτόν που πράττει σωστά, του εύχεται ευπραγία. Ενώ έχει δόξα, του εύχεται ευδοξία κι ενώ ο φίλος του είναι πλούσιος, του στέλνει πλούσια δώρα κάνει δε ότι μπορεί για να δείξει φιλία προς επίδειξη.

Η υποκρισία είναι μητέρα και αιτία του ψεύδους (Αγ. Ιωάννης της Κλίμακας) .

1. Από τον σίδηρο και την πέτρα (διά της προσκρούσεως) γεννάται η φωτιά, και από την πολυλογία και τα ευτράπελα το ψεύδος. Το ψεύδος είναι εξαφάνισις της αγάπης και η επιορκία άρνησις του Θεού.  

2. Κανείς συνετός άνθρωπος άς μη θεωρή μικρό το αμάρτημα του ψεύδους, διότι το Πανάγιον Πνεύμα εξέδωσε εναντίον του την πιο φοβερή απόφασι: «Απολείς πάντας τους λαλούντας το ψεύδος» (Ψαλμ. ε΄ 7), όπως λέγει ο Δαβίδ προς τον Θεόν. Και εάν συμβή αυτό, τι πρόκειται να πάθουν εκείνοι πού συρράπτουν επί πλέον το ψεύδος με τους όρκους;

Ο ανειλικρινής φίλος (Αγ. Νεκτάριος) .

Ο ανειλικρινής φίλος είναι άνθρωπος ιδιοτελής, άφιλος, κρυψίνους, εγωιστής, υποκριτής. Φοράει το προσωπείο της φιλίας για να ωφεληθεί από οτιδήποτε χρήσιμο μπορεί να προκύψει. Λέει ψέματα όταν μιλάει για φιλία και έχει δόλο μέσα του όταν παριστάνει τον αφοσιωμένο.

Ο ίδιος θέλει τη βοήθεια του φίλου του όταν όμως εκείνος του ζητάει βοήθεια, την αρνείται, προφασιζόμενος χίλιες δυο δικαιολογίες. Επιδεικνύει φιλία όταν όλα πάνε καλά, αλλά όταν ο φίλος του περνάει δύσκολα τον απαρνείται. Τον θυμάται όταν αυτός είναι ευτυχισμένος και από μακριά ζητάει να μάθει γι' αυτόν. Εύχεται ευτυχία σ' αυτόν που ήδη ευτυχεί και υγεία στον υγιή.

Σε αυτόν που πράττει σωστά, του εύχεται ευπραγία. Ενώ έχει δόξα, του εύχεται ευδοξία κι ενώ ο φίλος του είναι πλούσιος, του στέλνει πλούσια δώρα κάνει δε ότι μπορεί για να δείξει φιλία προς επίδειξη.

Τελικά εμείς τι είμαστε; Ευλαβείς ή ευσεβείς; Τελώνες ή Φαρισαίοι; .

Είναι πιθανό κανείς εκ πρώτης όψεως να μην θεωρεί τον εαυτό του φαρισαϊστή αλλά ούτε και ευσεβιστή. Ας αναρωτηθούμε τότε αν οι παρακάτω σκέψεις μας απασχολούν. 

• Έχω πνευματικό.
• Κάνω και καμιά νηστεία. 
• Εκκλησιάζομαι αρκετά συχνά, χωρίς απαραίτητα να εξετάζω την ποιότητα της προσευχής μου κατά τον εκκλησιασμό.
• Που και που κάνω και καμιά ελεημοσύνη. Συχνότερα ή και μόνο υλικής φύσεως (σε χρήματα ή και τρόφιμα είδη 1ης ανάγκης).
• Τον κανόνα μου τον κουτσοκάνω.
• Συχνά επικρίνω και ελέγχω τους ιθύνοντες για την παρούσα κοινωνική κατάσταση, αναπαύοντας τον λογισμό μου ότι συμπάσχω στον πόνο του πάσχοντα. 

Διδάσκω αλλά δεν τηρώ (Αγ. Νικόλαος Βελιμίροβιτς) .

Ευλογημένος είναι εκείνος ο άνθρωπος που δεν θέλει να κάνει το δάσκαλο ούτε τον αρχηγό. Τρία ουράνια χαρίσματα συνοδεύουν ένα τέτοιο άνθρωπο: το πρώτο ονομάζεται ειρήνη, το δεύτερο ονομάζεται σοφία, και το τρίτο ονομάζεται ευδοξία.

Ο Κύριος είπε στους μαθητές Του: «Μηδέ κληθήσετε καθηγηταί· εις γαρ υμών εστιν ο καθηγητής, ο Χριστός» (Ματθ. 23, 10).

Εσείς που ανελλιπώς μελετάτε την Αγία Γραφή ίσως θα βρεθείτε σε αμηχανία, προκειμένου να φέρετε σε συμφωνία την παραπάνω σαφή εντολή με την επόμενη: Πηγαίνετε να κηρύξετε και να διδάξετε όλους τους λαούς. (Ματθ. 28, 19-20).