Αγ. Ισαάκ ο Σύρος: Οι ανέσεις και η χριστιανική ζωή .

Μην προσκολλάσαι στην ματαιότητα της παρούσης ζωής. 

Η αίσθηση της παροδικότητος βοηθάει πολύ στην αποκόλληση της ψυχής από τον μάταιο τούτο κόσμο. 

«Οι μωροί και οι ανόητοι προτιμούν μάλλον την ενταύθα μικράν ανάπαυση παρά την βασιλείαν των ουρανών, μην γνωρίζοντες, ότι κάλλιον είναι να υποφέρη τις παιδεύσεις εις τον αγώνα παρά να αναπαύεται εις στρωμνήν βασιλικήν και να κατακριθή ως ράθυμος.

Υπόμεινον λοιπόν τον κόπον του αγώνος εις τον οποίον εισήλθες, ίνα λάβης παρά του Θεού τον στέφανον. Οι άγιοι εν θλίψεσι εδοκιμάσθησαν εις την αγάπην του Χριστού και όχι δι’ αναπαύσεων». 

Aγ. Παΐσιος: Γέροντα, γιατί έχω αμέλεια; .

–Γέροντα, γιατί έχω αμέλεια;

–Α-μέλεια; Γιατί σου λείπει το μέλι! Δεν έχεις, φαίνεται, γλυκαθή από τα πνευματικά.

–Γέροντα, μετά από μια περίοδο αμελείας, βοηθάει να ξεκινήσω σιγά-σιγά; Την μια μέρα να κάνω ένα κοσμποσχοίνι, την άλλη δύο κ.λ.π.;

–Να έχεις την διάθεση να αρχίσεις και να βιάσεις λίγο τον εαυτό σου, για να βάλεις μια αρχή. Ακόμη και κουρασμένος αν είναι κανείς, αν βιάσει λίγο τον εαυτό του, περνάει η κούραση και νιώθει καλά. Αυτή η μικρή προσπάθεια που κάνει, έχει μεγάλη σημασία, γιατί ο Θεός την διάθεση θέλει για να επέμβει και αυτό είναι που θα μας σώσει, η θεία επέμβαση.

Ο ύπνος να γίνει δούλος, όχι αφέντης .

Στην αρχή της διαμονής του στον Άθωνα, μή έχων εύρει Πνευματικόν, ο π. Ιωσήφ ο Σπηλαιώτης έζησεν ολίγον καιρόν κοντά εις την σπηλιά του Αγίου Αθανασίου του Αθωνίτου, όχι μακρυά απ’ την Μ. Λαύραν. Εζούσε εκεί μίαν πολύ σκληράν ζωήν και επέτυχεν έτσι να μείνη οκτώ ημέρας όρθιος, χωρίς να φάγη τίποτε και χωρίς να κοιμηθή.

Ελεγεν:

—Καμμία άσκησις δεν προξενεί τόσες ευλογίες όσο η στέρησις του ύπνου. Πράγματι η αγρυπνία διαλύει το σώμα.

Η ψυχολογία της «βαρεμάρας» και το νόημα της ζωής… .

Μήπως βαριέσαι; Πλήττεις συχνά με όλα & με όλους; Αναρωτιέσαι τι νόημα έχει η ζωή για σένα; Θες να μάθεις γιατί συχνά νιώθεις καταδικασμένος σε βαρεμάρα κι απόγνωση;

Γιατί έμαθες να βλέπεις τον έρωτα μόνο ως συναισθηματική έξαρση, ως πόθο και ανάγκη για πλησίασμα ενός ατόμου -συνήθως- του άλλου φύλου. Και σ’ αυτόν τον έρωτα στήριξες την ελπίδα σου για ολοκληρωτική αναζωογόνηση του εαυτού σου, που, κατά τα’ άλλα, κοιμάται όρθιος… Αυτός ο «έρωτας» είναι μια μόνο εκδοχή Έρωτα. Πριν φτάσεις σ’ αυτήν, Αναρωτήθηκες εάν και πόσο έχεις ερωτευθεί τον εαυτό σου:

Η στασιμότητα στην πνευματική ζωή .

Πολλὲς φορὲς τὴν πνευματική μας ζωὴ τὴ διακρίνει ἡ στασιμότητα. Δὲν προχωροῦμε. Δὲν προοδεύουμε. Δὲν στολίζουμε μὲ ἀρετὲς τὴν ψυχή μας. Δὲν κατακτοῦμε ὁλοένα καὶ ψηλότερες πνευματικὲς κορυφές. Γυρίζουμε διαρ­κῶς στὰ ἴδια. Ὅλα τὰ ζοῦμε ὑποτονικά, τὰ ἐπαναλαμβάνουμε τυπικὰ καὶ μένουμε στάσιμοι.

Κατάσταση ὄχι μόνο δυσάρεστη, ἀλλὰ καὶ πολὺ ἐπικίνδυνη. Διότι τὴ στασιμότητα μπορεῖ νὰ ἀκολουθήσει ἡ ὑποχώρηση.

Να προτιμάς την κούραση από την ξεκούραση... .

- Όταν, Γέροντα, λέω: «Τόσο μπορώ να δουλέψω, αυτή είναι η αντοχή μου», από φιλαυτία το λέω;

- Όσο κάθεται κανείς, τόσο χαλαρώνει. Όσο δουλεύει, τόσο δυναμώνει. Εκτός που διώχνει την μούχλα με την δουλειά, βοηθιέται και πνευματικά.

Ο σκοπός είναι να φθάση να χαίρεται ο άνθρωπος περισσότερο από την κακοπάθεια παρά από την καλοπέραση. Αν ξέρατε πώς ζουν μερικά γεροντάκια εκεί στο Άγιον Όρος, αλλά και τί χαρά νιώθουν!

Να, ένα γεροντάκι, που έμενε μόνο του ένα χιλιόμετρο πιο πέρα από το Καλύβι μου, τί αυταπάρνηση είχε!

Το δευτερόλεπτο που ζούμε, εκείνο είναι δικό μας... (γ. Διονύσιος της Κολιτσού) .

-Γέροντα δεν έχουμε πολύ διάθεση για να προσευχηθούμε.Όλο το αναβάλλουμε για αύριο, μεθαύριο έχουμε μία δουλειά, ίσως την άλλη εβδομάδα λέμε...

-Αυτό είναι ένας πειρασμός. Ποτέ μην λες«Θα το κάνω αύριο»επειδή το δευτερόλεπτο που ζούμε, εκείνο είναι δικό μας. Το επόμενο δευτερόλεπτο,το επόμενο λεπτό δεν είναι δικά μας, δεν ξέρουμε εαν θα το προλάβουμε, αφού ο άνθρωπος είναι ''ωσεί χόρτος'' όπως λεει ο ψαλμωδός «Άνθρωπος ωσεί χόρτος αι ημέραι αυτού, ωσεί άνθος του αγρού ούτως εξανθήσει».

Δεν μπορούμε να πούμε ''άσε θα το κάνω εγώ άλλη μέρα''. Αυτό που πρέπει να πούμε είναι: «Εαν θέλει ο Θεός, να με βοηθήσει να φτάσω αύριο στην εκκλησία για να εξομολογηθώ και ν' ακούσω προσεχτικά τι θα μου πει ο πνευματικός μου, επειδή αυτός έχει την χάρη του Αγ. Πνεύματος και πρέπει να κάνω ότι με συμβουλεύσει για να μπω στην Βασιλεία των Ουρανών».

Το πνεύμα χαλαρότητας της εποχής (Αγ. Παΐσιος) .

"Σήμερα, αν κάποιος θέλη να ζήση τίμια και πνευματικά, δεν χωράει στον κόσμο, δυσκολεύεται". 

- Γέροντα, γιατί ο Αγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων λέει ότι οι Μάρτυρες των εσχάτων χρόνων θα είναι “υπέρ πάντας Μάρτυρας”; 

- Γιατί παλιά είχαμε μεγάλα αναστήματα. Στην εποχή μας λείπουν τα παραδείγματα -μιλώ γενικά για την Εκκλησία και τον Μοναχισμό. Τώρα πλήθυναν τα λόγια και τα βιβλία και λιγόστεψαν τα βιώματα. Θαυμάζουμε μόνον τους Αγίους Αθλητές της Εκκλησίας μας, χωρίς να καταλαβαίνουμε το πόσο κοπίασαν, γιατί δεν κοπιάσαμε, για να μπορέσουμε να καταλάβουμε τον κόπο τους, για να τους αγαπήσουμε και να αγωνισθούμε από φιλότιμο να τους μιμηθούμε. Ο Καλός Θεός βέβαια θα λάβη υπ’ όψιν Του την εποχή και τις συνθήκες στις οποίες ζούμε και ανάλογα θα ζητήση. Αν λίγο αγωνισθούμε, θα στεφανωθούμε περισσότερα από τους παλαιούς. 

Το συμφέρον της ψυχής (Αββάς Ισαάκ ο Σύρος) .

Χρειάζεται μεγάλος ἀγώνας, γιατί τά πάθη ἔχουν μεγάλη δύναμη. Μέ τή χάρη ὅμως τοῦ Θεοῦ θά νικήσει ὁ γενναῖος ἀθλητής πού ἀγωνίζεται μ’ ὅλες τίς δυνάμεις του.

Ὁ σωματικός κόπος καί ἡ μελέτη τῶν θείων Γραφῶν φυλᾶνε τήν καθαρότητα τοῦ νοῦ. Ἀκόμη χρειάζεται καί πολλή προσευχή, ὥστε νά ἐπισκιάσῃ τόν ἀγωνιστή ἡ Θεία Χάρη. Γιά ν’ ἀποκτήσῃ κανείς τή Χάρη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος χρειάζεται μεγάλος πνευματικός ἀγώνας, γιατί εὔκολα παρασύρεται ὁ ἄνθρωπος στό κακό καί χάνει σέ μιά στιγμή αὐτό πού ἀπέκτησε ὕστερα ἀπό μεγάλους ἀγῶνες.

Στήν καρδιά τοῦ ἀνθρώπου ὑπάρχει τό καλό καί τό κακό.

Λόγοι περί ακηδίας και ραθυμίας .

Ένας αδελφός ρώτησε τον αββά Ποιμένα για την ακηδία, και ο γέροντας του αποκρίθηκε: 

-Κάθε φορά που ο άνθρωπος αρχίζει κάτι καλό, τον πολεμάει η ακηδία. Δεν υπάρχει, πραγματικά, χειρότερο πάθος απ’ αυτήν. Αν όμως τη συνειδητοποιήσει ο άνθρωπος και ενεργοποιήσει μέσα του την υπομονή και τη φιλοπονία, τότε βρίσκει ανάπαυση.

Ο Αγ. Νικόδημος ο Αγιορείτης αναφέρει ότι ο πειρασμός έρχεται από οκτώ σημεία εναντίον μας. Από επάνω και από κάτω, από δεξιά και αριστερά, από εμπρός και πίσω και από μέσα και έξω. 

Ο γ. Κλεόπας Ήλιε συσχετίζει την ακηδία και ραθυμία με τον ‘‘από κάτω πειρασμό’’ και εξηγεί:

Ο ράθυμος γίνεται δούλος των ηδονών, εξαχρειώνεται! .

Ραθυμία είναι η απροθυμία για εργασία, η οκνηρία, η αδιαφορία, η νωθρότητα, η χαυνότητα. Ο ράθυμος αρέσκεται να είναι αργός, χαλαρωμένος. Κι αν με πολλή καθυστέρηση αποφασίσει να κάνει κάποιες ενέργειες, οι κινήσεις του είναι νωχελικές και άτονες. Γενικά δεν έχει όρεξη για δουλειά. Είναι σε όλα του δυσκίνητος, απρόθυμος και νωθρός.

Η χαυνότητα που παρουσιάζει είναι ακόμη μεγαλύτερη στα πνευματικά. Κυρίως σ’ αυτά. Δεν έχει προθυμία να εργαστεί ούτε για το Θεό ούτε για την ψυχή του ούτε για την ωφέλεια των αδελφών του. Αδιαφορεί για τον πνευματικό καταρτισμό του. Παραμελεί τη συστηματική παρακολούθηση του εαυτού του. Αναβάλλει να εκτελέσει τα καθήκοντά του. Αλλά η αναβολή σημαίνει συνήθως ματαίωση. Στην πορεία του ημερήσιου ή εβδομαδιαίου προγράμματός του τα πιο πολλά τελικώς δεν τα κάνει. Κι αν κάνει μερικά, δεν τα κάνει με όρεξη και πνοή αλλά ως αγγαρεία, άτονα και ανόρεχτα.